Żeń-szeń - adaptogen o wielkiej mocy

Żeń-szeń (ginseng) jest ziołem, którego właściwości zdrowotne są wykorzystywane od lat, szczególnie w tradycyjnej medycynie Dalekiego Wschodu. Swoje właściwości zawdzięcza bogactwu jedynych w swoim rodzaju substancjom aktywnym, których jest w nim blisko dwieście. Szczególnie wpływa na poprawę funkcji poznawczych oraz poprawę pamięci, łagodzenie stresu oraz stymulowanie odporności.

Żeń-szeń roślina na potencję, pamięć i mocne serce - właściwości i działanie.

Jak wspomnieliśmy wcześniej, żeń-szeń posiada prawie 200 różnych substancji aktywnych, które mają niezwykły wpływ na nasze zdrowie. Do najważniejszych należą ginsenozydy.

W czym tkwi sekret działania tych substancji?

Ginsenozydy zwiększają zdolność hemoglobiny do przyłączania tlenu, a tym samym wszystkie narządy są lepiej w niego zaopatrywane. Konsekwencją tego jest wzrost ilości energii i zdolności organizmu do wysiłku zarówno fizycznego, jak i umysłowego.

Korzenie żeń-szenia zawierają również m.in.: cukry, witaminy, składniki mineralne oraz pierwiastki śladowe.

Ginsenozydy należą do saponin triterpenowych, które wykazują właściwości przeciwzapalne, antyoksydacyjne i przeciwcukrzycowe. Substancje te zwiększają naturalną witalność, a także wspomagają sprawność intelektualną i seksualną. Poprawiają kondycję fizyczną i psychiczną oraz koncentrację, wspomagają naukę. Żeń-szeń wpływa również na profil lipidowy, obniża poziom tzw. "złego" cholesterolu. Można go zatem stosować w profilaktyce chorób układu krążenia. 

Kiedy jeszcze można stosować żeń-szeń?

Korzeń żeń-szenia często wykorzystuje się w medycynie naturalnej. Działa wielokierunkowo. Przede wszystkim należy do grupy roślin o działaniu adaptogennym.

Adaptogen to roślina, która dostosowuje się do potrzeb organizmu. "Uodparnia" organizm na stres. Zwiększa zdolności przystosowawcze organizmu do różnych bodźców środowiskowych. Pomaga przywrócić równowagę w organizmie, zmniejszając niekorzystny wpływ stresu. Może objawiać się zmęczeniem, brakiem energii, spadkiem nastroju, depresją, bólami głowy, trudnościami z koncentracją, niepokojem, nerwicą.

Po preparaty z korzeniem żeń-szenia najczęściej sięgamy, kiedy czujemy się zmęczeni i ospali. Żeń-szeń zalecany jest w okresie jesienno-zimowym, kiedy to nasza odporność jest mniejsza. Poleca się go osobom wyczerpanym nadmierną pracą, po przebytych chorobach, rekonwalescentom po zabiegach chirurgicznych i po przebytych chorobach wyniszczających organizm oraz osobom w wieku podeszłym. Jego regularnie stosowanie powoduje zwiększenie energii, zwiększenie możliwości intelektualnych i fizycznych oraz odporności na stres.

Żeń-szeń dla aktywnych i osób uprawiających sport

Potwierdzono, że regularne stosowanie preparatów z żeń-szeniem pomaga w obniżeniu poziomu kwasu mlekowego we krwi. Kwas ten odpowiada za bóle mięśni. Pojawia się on we krwi podczas intensywnego wysiłku. U sportowców, którzy przyjmowali regularnie żeń-szeń, kwas mlekowy osiągał dwukrotnie niższy poziom.

Żeń-szeń na podniesienie libido

Roślina ta podnosi libido, zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn, a także pomaga w zaburzeniach erekcji. Jest to związane z wysoką zawartością ginsenozydów. Są to substancje, które przyczyniają się uwalniania w organizmie tlenku azotu, powodując zwiększony napływ krwi. 

Kto może stosować korzeń żeń-szenia?

Może być stosowany przez osoby:

• przepracowane,
• przewlekle zmęczone,
• narażone na długotrwały stres,
• z obniżonym nastrojem,
• z czynnikami ryzyka chorób układu krążenia,
• zawodowych sportowców,
• z obniżonym libido,
• dotkniętych problemami z pamięcią i koncentracją.

Gatunki korzenia żeń-szenia

Jest kilka gatunków tej rośliny. Wyróżnia się:

• Chiński inaczej nazywany żeń-szeniem właściwym, ginseng lub wszechlek,
• Koreański żeń-szeń, inaczej zwany czerwonym, podobnie jak właściwy pochodzi z lasów wschodniej Azji,
• Amerykański żeń-szeń rośnie we wschodniej i środkowej części USA i Kanadzie,
• Syberyjski żeń-szeń, z terenów Syberii,
• Japoński żeń-szeń występujący w Japonii, Indiach i południowych Chinach.

Żeń-szeń koreański

Żeń-szeń Koreański (Korean Ginseng) jest to niewielką rośliną wieloletnią. Rośnie na północnych terenach leśnych, w północnych Chinach, Mandżurii i Korei. Ten gatunek żeń-szeia zawiera: saponiny triterpenowe (ginsenozydy), witaminy, cholinę, mikroelementy, lotne związki aromatyczne, peptydoglikany, związki azotowe. Główne jego zastosowanie to:

• stres,
• zmęczenie,
• niska kondycja psychiczna i fizyczna,
• pomoc w dochodzeniu do zdrowia po przebytej chorobie,
• u kobiet, szczególnie w okresie menopauzy,
• poprawa życia płciowego, usprawnienie pracy układu krążenia,
• cukrzyca,
• zapobieganie nowotworom.

Żeń-szeń amerykański

Żeń-szeń amerykański (Panax quinquefolius) jest rośliną wieloletnią, z rodziny araliowatych. Pochodzi ze wschodniego wybrzeża Ameryki Północnej. Uprawiany jest głównie w amerykańskim stanie Wisconsin oraz kanadyjskim Ontario. To tam panują idealne warunki do wzrostu i syntezy związków aktywnych (ginsenozydów). 

Żeń-szeń amerykański doceniany jest za wysoką jakość i łagodny, lekko słodkawo-chrzanowy smak. Poza ginsenozydami zawiera też innne cenne substancje. Głównie węglowodany, witaminy z grupy B, witaminę C oraz E, związki mineralne, takie jak żelazo, magnez, potas oraz pierwiastki śladowe takie jak: mangan, miedź, kobalt.

Generalnie każda z odmian żeń-szenia ma bardzo zbliżony skład i wykazuje porównywalne korzyści dla zdrowia. Jednak istnieją pewne wyraźne różnice pomiędzy niektórymi z odmian. I tak amerykańska odmiana działa uspokajająco. Obniża ciśnienie krwi, wzmacnia płuca i uspokaja organizm. Wzmacnia pracę układu nerwowego, działa przeciwbólowo, wzmacnia odporność.

Żeń-szeń syberyjski

Eleuterokok kolczasty (łac. Eleutherococcus senticosus) jest rośliną należącą do rodziny araliowatych, pochodzi z Południowo-Wschodniej Azji. Występuje we wschodniej Syberii, Korei i Chinach. Bywa również nazywany żeń-szeniem syberyjskim (ang. Siberian Ginseng). 

Korzeń żeń-szenia syberyjskiego zawiera:

• eleuterozydy (wśród nich syryngenina), 
• lignany, 
• kumaryny, 
• fitosterole, 
• saponiny triterpenowe, 
• węglowodany, 
• olejek eteryczny. 

Tak jak inne gatunki tej rośliny, znajduje zastosowanie w stanach osłabienia, przemęczenia, obniżonej wydolności fizycznej i psychicznej organizmu, gorszej koncentracji oraz w okresie rekonwalescencji. Ekstrakty z żeń-szenia syberyjskiego wspomaga proces uczenia się. Żen-szeń syberyjski poprawia zdolność adaptacji organizmu do nowych warunków stresowych.  

Eleuterokok kolczasty posiada właściwości przeciwzapalne, przeciwnowotworowe, przeciwwirusowe i przeciwutleniające. Jest silnym antyoksydantem. Może znaleźć zastosowanie w wielu chorobach przewlekłych (np. cukrzycy) oraz pomocniczo w leczeniu choroby nowotworowej – zwłaszcza po przebytej chemio- czy radioterapii.  

Przeciwskazania 

Tak jak w przypadku stosowania każdego preparatu, mimo jego naturalnego pochodzenia, mogą wystąpić pewne przeciwwskazania do jego stosowania. Nie zaleca się go dzieciom, kobietom w ciąży i karmiącym piersią, a także osobom z nadciśnieniem, hemofilią i zaburzeniami krzepnięcia krwi, hipoglikemią, podwyższonym poziomem kortyzolu, a także stosującym leki pobudzające ośrodkowy układ nerwowy. 

Korzeń żeń-szenia nie powinien być spożywany wieczorem oraz w przypadku picia dużej ilości kawy, bo wtedy wywołuje bezsenność.

Występowanie - preparaty

Korzeń żeń-szenia można spotkać i stosować w formie ziół do naparów, ale też na półkach aptecznych i zielarskich jest wiele preparatów w formie kapsułek, proszku i ampułek do picia. Te ostatnie formy preparatów z reguły mają w swoim składzie ekstrakty z tej rośliny, dzięki temu właściwości i siła ich działania jest znacznie większa niż ziół do parzenia. 

Korzeń żeń-szenia podaje się w zależności od preparatu w ilości 0,5 mg do 2 gramów na dobę (w przeliczeniu na standaryzowany ekstrakt) Warto każdorazowo sugerować się zaleceniem producenta, ponieważ różnorodne produkty z żeń-szeniem mogą charakteryzować się innymi rekomendacjami dotyczącymi dawkowania.

Jednym z ciekawych preparatów jest produkt firmy Aboca NaturaMix Energia. Produkt w formie proszku do rozpuszczania w wodzie lub bezpośrednio w ustach. 

Suplement diety Natura Mix Energia zawiera specjalnie skomponowany zestaw składników roślinnego pochodzenia, który korzystnie wpływa na utrzymanie energii, zwiększa odporność na stres i pozwala dobrze radzić sobie w sytuacjach wymagających wysiłku umysłowego.

• Ekstrakty z żeńszenia i guarany pomagają zwalczyć zmęczenie.
• Ekstrakt z eleuterokoka kolczastego pomaga wzmocnić odporność na stres, zwiększa wydolność umysłową, wspomagając procesy uczenia się i zapamiętywania.
• Sok z borówki czarnej ma działanie antyoksydacyjne
• Sok z bzu czarnego wspiera odporność organizmu

Innym preparatem jest Żeń-szeń holistyczny firmy Boca. Suplement ten zawiera kompozycję ekstraktów z trzech rodzajów żeń-szenia: syberyjskiego, koreańskiego oraz amerykańskiego standaryzowanych na zawartość substancji aktywnych. To połączenie sprawia, że żeń-szeń pomaga zachować optymalną wytrzymałość, energię i witalność.

Połączenie tych 3 ekstraktów to prawdziwy zastrzyk energii oraz witalności!

Natomiast Żeń-szeń koreański firmy Solgar w warzywnych kapsułkach zawiera standaryzowanydo 8% ginsenozydów wyciąg z korzenia Żeń-Szenia Koreańskiego wraz ze sproszkowanym, nieprzetworzonym korzeniem Żeń-Szenia Koreańskiego. Takie połączenie zapewnia maksymalną siłę działania.

Ciekawą formą preparatu z żeń-szeniem są ampułki, Eleuthero Ginseng Korzeń Żeń-szenia, które zawierają w swoim składzie aż 7000mg wyciągu z tej rośliny oraz miód i mleczko pszczele. Rekomendowany sposób spożycia to dla osób dorosłych 1- 2 razy po 1 ampułce, wypić przez załączone rurki.

Żeń-szeń w wielu krajach azjatyckich uważany jest za roślinę o niesamowicie szerokim zakresie działania, czasem uważany wręcz za lek na wszystkie choroby. Mija się to z prawdą, ale przeświadczenie to nie bierze się znikąd, bowiem szerokie lecznicze właściwości żeń-szenia cenione są na całym świecie.